भगवान परशुराम यांची ही मराठी आरती परशुराम जयंतीला आणि कोकणातील परशुराम मंदिरांमध्ये म्हटली जाते. खाली संपूर्ण बोल मराठीत, इंग्रजीत आणि सोबत सोपा अर्थ दिला आहे.
परशुराम आरतीचे बोल (Marathi)
जमदग्नीकुळभूषण मुक्ताफळदशना । अतिसज्जन मनमोहन रजनीकरवदना ॥ अगणित महिमा तुझा न कळे सुरगणां । वदतों कंठीं वाणी सरसीरुहनयना ॥ १ ॥ जय राम श्रीराम जय भार्गवरामा । नीरांजन करुं तुजला परिपूर्णकामा ॥ धृ ॥ सह्याद्रिगिरिशिखरीं शर घेउनि येसी । सोडुनि शर पळवीसी पश्चिमजलधीसी ॥ तुजसम रणधीर जगीं न पडे दृष्टीसी । प्रताप थोर तुझा न कळे कवणासी ॥ जय ॥ २ ॥ तव कोप बहु पापी बाणें संहारी । दानवदहन करुनी वससी गिरिशिखरीं ॥ क्षत्रिय मारुनि अवनी केली निवैरी । सात्त्विक राजस तामस त्रिगुणां उद्धरी ॥ जय ॥ ३ ॥ दृढ भावें तव वंदन करिती जे चरणीं । त्यांतें भवभय नाहीं जंववरि शशितरणी ॥ शर मारुनी उद्भविली गंगा जनतरणी । चिंतामणि शरणागत निश्चित तव चरणीं ॥ जय ॥ ४ ॥
Parshuram Aarti Lyrics in English
Jamadagnikulabhushan muktaphaldashana. Atisajjan manmohan rajanikaravadana. Aganit mahima tujha na kale surganan. Vadaton kanthin vani sarasiruhanayana. || 1 || Jai Ram Shriram jai Bhargavarama. Niranjan karun tujala paripurnakama. || Dhru || Sahyadrigirishikharin shar gheuni yesi. Soduni shar palavisi pashchimjaladhisi. Tujasam randhir jagin na pade drishtisi. Pratap thor tujha na kale kavanasi. || Jai || 2 || Tav kop bahu papi banen sanhari. Danavdahan karuni vasasi girishikharin. Kshatriya maruni avani keli nivairi. Sattvik rajas tamas trigunan uddhari. || Jai || 3 || Drudh bhaven tav vandan kariti je charanin. Tyanten bhavbhay nahin janvavari shashitarani. Shar maruni udbhavili Ganga janatarani. Chintamani sharanagat nishchit tav charanin. || Jai || 4 ||
आरतीचा अर्थ (Meaning)
पहिला चरण परशुरामांना जमदग्नी ऋषीच्या कुलाचे भूषण म्हणतो आणि त्यांचे सौंदर्य वर्णितो. धृपदात त्यांना भार्गवराम म्हणून नीरांजन ओवाळले जाते. दुसरा चरण कोकणाच्या कथेवर आहे, सह्याद्रीच्या शिखरावरून बाण सोडून त्यांनी पश्चिम समुद्र मागे हटवला. तिसरा चरण त्यांच्या कोपाचा आणि पराक्रमाचा उल्लेख करतो. शेवटचा चरण सांगतो की जे दृढ भावाने त्यांच्या चरणी वंदन करतात त्यांना भवभय राहात नाही, आणि त्यात चिंतामणि अशी रचयित्याची नाममुद्रा येते.
परशुराम आरतीचे महत्त्व
भगवान परशुराम हे विष्णूचा सहावा अवतार मानले जातात आणि जमदग्नी ऋषी तथा रेणुका यांचे पुत्र आहेत. कोकण परंपरेत त्यांना विशेष स्थान आहे, कारण मान्यतेनुसार त्यांनी समुद्र मागे हटवून कोकणभूमी निर्माण केली, आणि आरतीतील सोडुनि शर पळवीसी पश्चिमजलधीसी ही ओळ नेमकी त्याकडे निर्देश करते. महाराष्ट्रात चिपळूणजवळचे परशुराम मंदिर प्रसिद्ध आहे. परशुराम जयंतीला ही आरती विशेषत्वाने म्हटली जाते.
आरती माहिती
| देवता | भगवान परशुराम (भार्गवराम) |
| भाषा | मराठी |
| प्रकार | आरती |
| रचयिता | चिंतामणि (नाममुद्रा) |
| अवसर | परशुराम जयंती, कोकण परशुराम दर्शन |
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
परशुरामांची आरती कधी म्हणतात?
परशुराम जयंतीला आणि कोकणातील परशुराम मंदिरांमधील दर्शनाच्या वेळी.
सोडुनि शर पळवीसी पश्चिमजलधीसी याचा अर्थ काय?
मान्यतेनुसार परशुरामांनी सह्याद्रीवरून बाण सोडून पश्चिम समुद्र मागे हटवला आणि कोकणभूमी निर्माण केली, त्या कथेकडे ही ओळ निर्देश करते.
परशुराम कोणाचा अवतार मानले जातात?
भगवान विष्णूचा सहावा अवतार. दशावतार आरतीतही सहावा अवतार परशुराम प्रगटला असे म्हटले आहे.